istanbul Psikolog

Ailelerin Çocuklarına Kitap Okuma Alışkanlığını Kazandırmaları İçin Püf Noktaları

Danışmanlık merkezin de ailelerden sıkça duyduğum cümlelerden biri çocuğumuz hiç kitap okumuyor, kitabı bir türlü sevdiremedik oluyor. Ben de bunun karşılığında aileye çok temel bir soru olarak peki siz evde kitap okuyor musunuz? Çocuğunuzla birlikte kitap okuma saati düzenlediğiniz oldu mu ? diye soruyorum. Ailelerin verdiği cevaplar genellikle vaktimiz olmadığı için okuyamıyoruz oluyor. Bende bana sıkça gelen bir soruyu bugün bloglaştırmak istedim.

ÇOCUKLARA KİTAP OKUMA ALIŞKANLIĞINI NASIL EDİNİRLER?

Aslında kitapla tanımanın yaşı yoktur. Bebekler anne rahmine düştükten itibaren öğrenmeleri başlamaktadır. Annenin sesli olarak her gün düzenli şekilde 1 veya 2 sayfa okuduğu kitapla anne rahminde bile bebekler kitapla tanışabilir. Doğduktan sonra resimli, çizgili hatta müzikli kitaplarla bebeklik ve çocukluk dönemlerinde kitap okuma alışkanlıkları kazandırılabilir. Çocukların kitap okuması, okuduğu kitabı özetlemesi, kitabı resim olarak çizmesi, çocukların görsel ve işitsel becerilerini daha sağlıklı gelişmesine yardımcı olmaktadır. Dolayısıyla aslında insanların kitapla tanışmanın yaşı olmadığını düşünmekteyim.

Öğrenmenin ve eğitimin temelini aile içerisinde attığımız bir gerçektir. Bundan dolayı birçok davranışımızın şeklini veren, karakterimizin temelini oluşturan hem genetik faktörler hem de çevremizden öğrendiklerimizdir. Kitap okumayı öğrenmek, bunu severek yapabilmekte aile içerisinde öğrenilen bir durumdur. Çocuklar çok iyi bir gözlemcidir. Çocukların kitap okumasını beklemek ebeveynin çok temel beklentilerindendir. Çocuklar ev içerisinde ebeveynlerinin kitap okunduğunu görüp bunun zevk veren bir şey olduğunu anladıkça kitap okumaya karşı bir istek duyması artmaktadır. Aile olarak okumaya istekli değilseniz, kitaba düzenli bütçe ayrılmıyorsa; çocuğunda kitabı okuma ve kitabı sevme ihtimali düşebilir. Bu yüzden aile içinde çocuğa doğru rol model olmak çok önemlidir.

Sayfa sayısı fazla, kalın bir kitap ilk zamanlarda çocuklar için sıkıcı olabilir. Bunun yerine her zaman önerdiğim çocuğun yaşına ve gelişim seviyesine uygun şekilde kitaplarla tanışmasıdır. İlk zamanlarda görseli daha fazla yazısı az olan kitaplarla okumaya başlayabilir.

Çocuğunuzla birlikte kitap seçmek onun kitaba olan isteğini teşvik edebilir. Örneğin; birlikte bir kitapçıya gidip siz kendiniz için kitap seçerken onunda kendisi için kitap seçmesini isteyebilirsiniz.

Çocuklarınıza aylık veya haftalık verdiğiniz harçlıkların içinde veya ekstra olarak kitap bütçesi ayırabilirsiniz. Bu miktarın ayırmasını çocuğun yaşına göre ondan da bekleyebilirsiniz.

Aile fertlerinin dahil olabileceği yarım saat gibi bir süre ev içinde kitap okuma saati yapılması çocuğun kitap okumaya karşı isteği arttırabilir. Kitap okuma saatinde her birey farklı bir kitabı seçebilir. Saat dolduktan sonra okunan kısımlar anlatılarak paylaşım yapılmaya devam edilebilir.

Çocuğun kendi odasında dilediğince süsleyebileceği ve kitaplarını koyabileceği bir kütüphane yapılabilir. Bu kütüphanenin dekorunu çocuğa bırakılabilir. Çocuk kütüphanesini kendi hayal dünyasına göre süslemesi, onun motivasyonu arttıracaktır.

Çocuğunuz kitap okumaktan zaman zaman sıkılabilir veya istemeyebilir. Böyle zamanlarda onu zorlamak doğru bir davranış olmayacaktır. Bu gibi zamanlarda anlayışlı olup o günkü saatini daha sonraki bir güne planlamasına yardımcı olabilirsiniz.

Zaman zaman okuma stillerini değiştirebilirsiniz. Çocuğunuz her zaman tek başına kitap okuyor veya bir başkası ona kitap okuyorsa ara ara onun size kitap okumasını teklif edebilirsiniz.

Çocuğunuzdan okudukları kitaplardaki hikayeyi bir kağıda resim olarak çizmesini isteyebilirsiniz. Bu aynı zamanda ince ve kaba motorlarının gelişmesine de yardımcı olacaktır.

Psk. Ceren GÜMÜŞ